Νομοσχέδιο για την Τεχνητή Νοημοσύνη φέρνει μέσα στο καλοκαίρι η κυβέρνηση, με στόχο να δημιουργήσει για πρώτη φορά ένα ολοκληρωμένο εθνικό πλαίσιο κανόνων και εποπτείας για τη χρήση συστημάτων Α.Ι. Με το προτεινόμενο νομοσχέδιο προβλέπεται η δημιουργία ενός πλαισίου για την εποπτεία των συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης, με τρόπο που θα εξασφαλίζει ένα υψηλό επίπεδο προστασίας της υγείας, της ασφάλειας και των θεμελιωδών δικαιωμάτων κατά τη χρήση των συστημάτων αυτών, αλλά και τη στήριξη της καινοτομίας κι όλα αυτά κατ’ εφαρμογή και του ευρωπαϊκού κανονισμού για την Τεχνητή Νοημοσύνη, Α.Ι. Act.
Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ) θα γίνει η κεντρική Αρχή εποπτείας της αγοράς και το εθνικό σημείο επαφής, ενώ παράλληλα ανατίθεται ο ρόλος της κοινοποιούσας Αρχής στην Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων ( ΕΕΤΤ) . Το πλαίσιο περιλαμβάνει τη δημιουργία ενός κέντρου συντονισμού και τεχνογνωσίας Α.Ι., τη λειτουργία ρυθμιστικού δοκιμαστηρίου Τεχνητής Νοημοσύνης (A.l. regulatory sandbox) για την προώθηση της καινοτομίας, καθώς και μηχανισμό διαχείρισης καταγγελιών και σύστημα διοικητικών κυρώσεων για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης. Επιπλέον, συστήνεται στην Ειδική Γραμματεία Τεχνητής Νοημοσύνης και Διακυβέρνησης Δεδομένων ενιαίο μητρώο συστημάτων Α.Ι. που χρησιμοποιούνται από φορείς του δημόσιου τομέα, ενώ ενισχύεται η λειτουργία του Παρατηρητηρίου Α.Ι. για την παρακολούθηση της Εθνικής Στρατηγικής Τεχνητής Νοημοσύνης.
ΠΕΝΤΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ
Καθώς πλέον η Τεχνητή Νοημοσύνη εξελίσσεται ραγδαία, μετασχηματίζοντας οικονομίες, παραγωγικά μοντέλα και συνολικά τη ζωή μας, η κυβέρνηση έχει εντοπίσει πέντε συγκεκριμένα προβλήματα:
- Κίνδυνοι για τα θεμελιώδη δικαιώματα και την ασφάλεια: Η χρήση συστημάτων Α.Ι. ενέχει κινδύνους για την υγεία, την ασφάλεια και τα θεμελιώδη δικαιώματα των πολιτών. Το νομοσχέδιο θεσπίζει ένα πλαίσιο εποπτείας που διασφαλίζει τον σεβασμό στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια, την προστασία των προσωπικών δεδομένων και την αποφυγή των διακρίσεων.
- Έλλειψη διακυβέρνησης και εποπτείας: Αντιμετωπίζεται η ανάγκη καθορισμού των αρμόδιων Αρχών που θα εποπτεύουν τη χρήση συστημάτων Α.Ι. στη χώρα. Ορίζονται σαφείς ρόλοι για Αρχές όπως η ΑΠΔΠΧ και η ΕΕΤΤ, αλλά και υφιστάμενους μηχανισμούς εποπτείας της αγοράς.
- Ανάγκη για διαφάνεια και λογοδοσία στα συστήματα Α.Ι. στη δημόσια διοίκηση: Η υιοθέτηση της Τεχνητής Νοημοσύνης στο Δημόσιο θα πρέπει να πραγματοποιείται με συντονισμένο και διαφανή τρόπο, γι ‘ αυτό και η κυβέρνηση προχωρά στη σύσταση ενιαίου μητρώου συστημάτων Τ.Ν. και του Παρατηρητηρίου Τ.Ν., που επιτρέπουν την παρακολούθηση της χρήσης συστημάτων Α.Ι. από δημόσιους φορείς.
- Εμπόδια στην καινοτομία: Οι μικρομεσαίες και οι νεοφυείς επιχειρήσεις συχνά δυσκολεύονται να συμμορφωθούν με αυστηρούς κανόνες κατά την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών. Το σχέδιο νόμου εισάγει το A.I. regulatory sandbox, που προαναφέρθηκε, επιτρέποντας τη δοκιμή συστημάτων Τ.Ν. σε πραγματικές συνθήκες, με την υποστήριξη της Πολιτείας.
- Ανάγκη επιβολής κανόνων: Καθορίζεται ένα αυστηρό σύστημα κυρώσεων για τη μη συμμόρφωση, διασφαλίζοντας ότι οι κανόνες για την Α.Ι. δεν θα παραμένουν θεωρητικοί, αλλά θα έχουν αποτρεπτικό χαρακτήρα μέσω προστίμων.
Επιπλέον, η εφαρμογή του ευρωπαϊκού Α.Ι. Act συνδέεται με τις πρωτοβουλίες ψηφιακού
μετασχηματισμού της χώρας και ιδιαίτερα με την εθνική πλατφόρμα ανοικτών δεδομένων που ανακοίνωσε το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης στις 14 Μαΐου. Από την έναρξη της λειτουργίας, πριν από δύο εβδομάδες (οπότε υπήρχαν 9.535 σύνολα δεδομένων), έως και σήμερα αναρτήθηκαν επιπλέον 12.385 σύνολα δεδομένων στο data.gov.gr φτάνοντας σήμερα τα συνολικά 21.920 σύνολα δεδομένων στην πύλη από 463 φορείς.
«ΕΡΓΑΛΕΙΟ»
Τα ανοικτά δεδομένα που διατίθενται μέσω της πλατφόρμας μπορούν να χρησιμοποιηθούν από πανεπιστήμια, νεοφυείς επιχειρήσεις, ερευνητικά κέντρα και εταιρείες για την ανάπτυξη εφαρμογών Α.Ι. , ενισχύοντας κατ’αυτόν τον τρόπο την εμπιστοσύνη των πολιτών στις ψηφιακές τεχνολογίες.
Επίσης, η ορθή χρήση της Τεχνητής Nonμοσύνης, σε συνδυασμό με τα ανοικτά δημόσια δεδομένα, μπορεί να συμβάλει στη χάραξη πιο «έξυπνων» πολιτικών και δημόσιων υπηρεσιών. Για παράδειγμα, μια εταιρεία η οποία προγραμματίζει γεωργικούς ψεκασμούς αγρών έχει τη δυνατότητα να παρακολουθεί σε σχεδόν πραγματικό χρόνο τα στοιχεία από αντίστοιχους σταθμούς της ΕΜΥ οι οποίοι είναι κοντά στην περιοχή ενδιαφέροντός της.
«Η εφαρμογή του Α.l. Act συνδέεται άμεσα με την ανάγκη να αξιοποιηθεί η Τεχνητή Νοημοσύνη με τρόπο ασφαλή, αξιόπιστο και χρήσιμο για την κοινωνία και την οικονομία. Για να μπορέσουν όμως να αναπτυχθούν σοβαρές εφαρμογές Τ.Ν., χρειάζονται ποιοτικά και αξιόπιστα δεδομένα», τονίζει μιλώντας στα «Π» ο αρμόδιος υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου. Όπως εξηγεί, «γι ‘ αυτό και η νέα εθνική πύλη ανοικτών δεδομένων data.gov.gr αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Μέσα σε λίγες ημέρες λειτουργίας της, τα διαθέσιμα σύνολα δεδομένων αυξήθηκαν από περίπου 9.500 σε περισσότερα από 21.900, καταγράφοντας αύξηση σχεδόν 130%. Αυτό σημαίνει ότι ερευνητές, πανεπιστήμια, επιχειρήσεις και startups αποκτούν πρόσβαση σε πολύ περισσότερα δημόσια δεδομένα, που μπορούν να αξιοποιηθούν για την ανάπτυξη νέων εφαρμογών και υπηρεσιών» . Ο κ . Παπαστεργίου επισημαίνει ότι «το Α.l. Act και τα ανοικτά δεδομένα είναι ουσιαστικά δύο πλευρές της ίδιας προσπάθειας: από τη μία δημιουργούμε το πλαίσιο κανόνων για την υπεύθυνη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης και από την άλλη διαμορφώνουμε τις υποδομές δεδομένων που χρειάζονται για να αναπτυχθεί η καινοτομία με διαφάνεια, ασφάλεια και αξιοπιστία».
Πηγή: ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ \ΚΩΣΤΑΣ ΠΑΠΑΧΛΙΜΙΝΤΖΟΣ
